به گزارش پایگاه خبری اکونوآوری، عبدالناصر همتی، رییس کل بانک مرکزی طی سخنانی در آیین امضای تفاهمنامه همکاری مشترک میان بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران و معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری با موضوع «توسعه فناوری و زیرساختهای رمزنگاری پساکوانتومی در حوزه پولی و بانکی» با اشاره به اهمیت توسعه فناوریهای کوانتومی و نقش آن در آینده امنیت نظام بانکی گفت: حجم بسیار بالایی از تراکنشهای مالی کشور در زیرساختهای تحت مدیریت بانک مرکزی انجام میشود و این حجم از داده و تراکنش نیازمند حفاظت در برابر تهدیدهای ناشی از پیشرفت فناوریهای کوانتومی است.
او با اشاره به آمار تراکنشهای شبکههای پرداخت و بانکی کشور افزود: در حال حاضر سالانه بیش از ۸۷ میلیارد تراکنش در شبکه شتاب، حدود ۱۱۱ میلیارد تراکنش در شاپرک، حدود ۳.۵ میلیارد تراکنش در پایانههای فروش و بیش از ۹۳ میلیون تراکنش چکاوک انجام میشود. همچنین شبکه پل که بهتازگی به این مجموعه اضافه شده، سالانه بیش از ۵۰۰ میلیون تراکنش را پردازش میکند.
رئیس کل بانک مرکزی تأکید کرد: این حجم از فعالیت، اهمیت حفاظت از زیرساختهای بانکی و پرداخت کشور را دوچندان میکند و نمیتوان تهدیدهای احتمالی ناشی از افزایش توان محاسباتی کوانتومی را نادیده گرفت.
همتی با اشاره به روند سرمایهگذاری کشورهای مختلف در فناوریهای کوانتومی و روشهای جدید رمزنگاری گفت: با توجه به روندی که در جهان در حال شکلگیری است، شبکه بانکی ایران نیز باید برای مهاجرت به روشهای جدید رمزنگاری آماده شود.
او همچنین با اشاره به حملات سایبری اخیر علیه سامانههای بانکی کشور افزود: اتفاقاتی که در حوزه حملات سایبری رخ داده، ضرورت تقویت امنیت زیرساختهای بانکی را بیشتر کرده است و نمیتوان نسبت به سرمایهگذاری کشورهای دیگر در فناوریهای کوانتومی و روشهای جدید رمزنگاری بیتفاوت بود.
رئیس کل بانک مرکزی گفت: طبیعی است همچنان که آنها در مسائل کوانتومی و روشهای جدید رمزنگاری سرمایهگذاری میکنند، ما هم باید به این سیستم مهاجرت کنیم و شرایط لازم را برای خودمان فراهم کنیم.
همتی با قدردانی از پیگیری معاونت علمی برای پیشبرد این موضوع اظهار کرد: بانک مرکزی و همکاران آن در ستاد بانک مرکزی و شرکت ملی انفورماتیک، اقدامات مرتبط با این حوزه را دنبال میکنند، اما برای اجرای عملی این برنامه به پشتیبانی جدی نیاز است.
رئیس کل بانک مرکزی با تأکید بر ضرورت اجرای عملی مفاد تفاهمنامه گفت: نباید این همکاری به برگزاری یک جلسه، امضای یک سند و مجموعهای از اقدامات تشریفاتی محدود شود.
او افزود: در کشور گاهی تفاهمنامههایی امضا میشوند، اما پس از مدتی پیگیری آنها متوقف میشود. این رویکرد در حوزه امنیت بانکی قابل قبول نیست، زیرا بانک مرکزی مستقیماً با امنیت نظام پرداخت و تراکنشهای مالی مردم درگیر است و نمیتواند چنین موضوعی را به شکل سطحی دنبال کند.
همتی هشدار داد اگر دو یا سه سال بگذرد و پیشرفت قابل توجهی در این زمینه حاصل نشود، کشور ممکن است در برابر حملات سایبری مبتنی بر فناوریهای کوانتومی با آسیبپذیری جدی مواجه شود.
ضرورت پیوند پژوهش با اقتصاد و اجرای عملیاتی
همتی یکی دیگر از الزامات موفقیت این برنامه را ایجاد ارتباط میان بخش پژوهشی و اجرایی کشور دانست و گفت; پژوهش زمانی میتواند اثرگذار باشد که به محصول، خدمت و کاربرد اقتصادی تبدیل شود.
او با اشاره به پیشنهاد ایجاد یک مرکز توسعه فناوری کوانتومی اظهار کرد: چنین مرکزی میتواند بهعنوان حلقه اتصال میان بخش اجرایی و بخش پژوهشی عمل کند؛ چراکه یکی از کمبودهای موجود، فاصله میان پژوهش و کاربرد عملی فناوری است.
رئیس کل بانک مرکزی افزود: پژوهش برای پژوهش عملاً محدود میماند و نمیتواند رشد کند و باید سازوکاری ایجاد شود که دستاوردهای علمی به فعالیت اقتصادی و راهکارهای عملیاتی تبدیل شوند.
به گفته همتی، در این مسیر بخش خصوصی نیز باید وارد میدان شود و سرمایهگذاری در توسعه فناوریهای مرتبط با رمزنگاری پساکوانتومی تنها به منابع دولتی محدود نماند.
رئیس کل بانک مرکزی با استقبال از همکاری شکلگرفته میان این بانک و معاونت علمی گفت: این همکاری میتواند به رفع نگرانیهای موجود درباره امنیت تراکنشها و سامانههای پرداخت کشور کمک کند.
همتی همچنین خواستار جدی گرفته شدن موضوع از سوی مسئولان و پیگیری مستمر اجرای برنامهها شد و تأکید کرد: بانک مرکزی نیز روند پیشرفت اقدامات را بهصورت منظم دنبال خواهد کرد.
او در پایان خاطرنشان کرد: امیدوارم با همکاری معاونت علمی و بانک مرکزی، اقدامات عملیاتی در این حوزه تا پایان دولت چهاردهم پیشرفت قابل توجهی داشته باشد و فرایند مهاجرت به روشهای جدید و مقاوم در برابر تهدیدهای کوانتومی با سرعت بیشتری دنبال شود.
